Útreikningar Siglingamálastofnunar varðandi Landeyjahöfn rangir?

Georg Eiður Arnarsson bloggar

26.Apríl'11 | 08:43
Eins og kemur fram í fyrirsögnini, þá hef ég oft sinnis velt því upp og spurt mig þeirrar spurningar, og svarað, hvort og þá hversvegna útreikningar Siglingamálastofnunnar séu rangir? Fjöl margir Eyjamenn hafa spurt mig að þessu, flestir reyndar tekið undir með mér, en sumir beðið mig um að útskýra mál mitt í grein. Hingað til hef ég nú ekki haft áhuga á að reyna það öðruvísi en að geta sýnt fram á og lagt fram gögn máli mínu til stuðnings, en ætla þó að reyna hér að taka fyrir 3 atriði þar sem ég útskýri sjónarmið þeirra á Siglingastofnun og hvers vegna það er rangt.
Fyrst aðeins af tíðarfarinu núna í apríl. Inni á Eyjafréttum er hægt að lesa svargrein Sigurðar Áss við fyrirspurn, þar sem Sigurður Áss bendir á það að tíðarfarið frá áramótum sé allt öðruvísi heldur en síðustu 7 árin, en ég hef einmitt svarað því þannig að miðað við mína reynslu, sem telur 24 ár, þá sé þetta alls ekki óvenjulegur vetur ef undanskilið er apríl, sem hefur verið óvenju leiðinlegur, en svo er aftur spurning, verðum við ekki að miða við versta mögulega tíðarfar?
 
Fyrsta atriði: Eitt af því sem ég hef gagnrýnt er sú fullyrðing að hér í Vestmannaeyjum sé ríkjandi vindátt suðvestanátt. Þessu er ég algjörlega ósammála, en hef þó reynt að útskýra þessa niðurstöðu Gísla Viggóssonar með því að sennilega hafi verið tekið inn í dæmið svokallaður sólfarsvindur á sumrin, en eins og allir vita, þá er það þannig að þegar mikið er um hægviðri þá vindar upp úr hádegi, ekki bara hér í Vestmannaeyjum heldur öllu landinu (hef líka séð þetta á Kanarí eyjum) úr sólarátt, sem í flestum tilvikum er þá suð-vestan átt, en í flestum tilvikum er þetta ekki mikill vindur og hefur að sjálfsögðu engin áhrif á Landeyjahöfn.
 
Ég hitti Gísla á máli og spurði hann út í austanáttina og fékk þetta svar: Það kemur svo sjaldan austanátt í Vestmanneyjum. Ég geri mér vel grein fyrir því að Gísli vissi ekkert við hvern hann var að tala eða hvaða þekkingu af vindáttum ég hef hér í Eyjum, en ef þeir á Siglingamálastofnun hefðu skoðað ríkjandi vindáttir í Eyjum, miðað við t.d. 15 eða 20 metra eða meira, þá hefði austanáttin verið algjörlega ríkjandi vindátt, eins og hún er, t.d. sést það vel á öllum trjágróðri hér í Eyjum sem allur hallar í vestur. Einnig hefði verið nóg fyrir þá að lesa útgerðar og sjóslysasögu Vestmannaeyja, þar sem á fyrri hluta síðustu aldar, allur flotinn lenti í því í Eyjum ítrekað að þurfa að liggja í vari undir Hamri í austanáttum. Einnig eru sennilega milli 80-90% af öllum verstu sjóslysum í Eyjum í austanáttum, en einmitt út frá austanáttini gæti staðsetningin á Landeyjahöfn ekki verið verri. Ef höfnin hefði verið svona ca. 3-4 mílum vestar, hefði þessi vandræðagangur í austanáttinni og sandburðurinn aldrei orðið eins mikill og raun ber vitni.
 
Annað atrið: Hönnun hafnarinnar og staðsetning og vegna skjóls af Heimaey gerir það að verkum að skjól verði í höfninni í öllum vindáttum. Mér þótti þetta atriði afar furðulegt, en seinna var það útskýrt fyrir mér, að meiningin væri sú að úthafsaldan gengi aldrei inn í höfnina. Þetta þótti mér enn furðulegra og sá ég fyrir mér einhverskonar hafnarmannvirki, sem væri þá sennilega hringur með einhverju furðulegu hliði. Þegar ég hins vegar sá í fyrsta skipti teikningu af höfninni, þá sá ég strax að þetta var í raun og veru hrein vitleysa allt saman og eftir að hafa séð myndir af brotum í innsiglingunni og öldu sem gengur inn alla höfnina, þá verð ég að viðurkenna alveg eins og er, að ég hef ekki hugmynd um það, hvernig þeir hjá Siglingamálastofnun gátu komist að sinni niðurstöðu og meir að segja, hönnunin á mannvirkinu er svo slæm að þegar verst er þá brýtur á milli garða í innsiglingunni. Varðandi það að þarna yrði fært í allt að 3,6m ölduhæð, þá skrifaði ég einhvern tímann grein um það að auðvitað vonum við öll að þarna verði fært í 4-5 m ölduhæð. Staðreyndin er hins vegar sú, að Herjólfur hefur verið að hætta við í 3m ölduhæð og það leysum við ekki með minna skipi.
 
Þriðja atriði: Sandburðurinn. samkv. útreikningum Siglingamálastofnunnar þá þyrfti að moka úr höfninni til að byrja með, síðan myndi það minnka smátt og smátt og hverfa svo alveg, eins og gerst hafði t.d. í Þorlákshöfn og víðar. Munurinn er hins vegar sá, að bæði í Þorlákshöfn og öðrum stöðum sem nefndir hafa verið til sögunnar, þá er staðreyndin sú að þar er höfnin byggð á landi og hluti hafnarinnar fer út á sand, en í Landeyjahöfn er byggt á sandi og sandur allt í kring. Ég hef nú eins og aðrir Eyjamenn séð þessar töflur þeirra Siglingamálastofnunnar um sandburðinn, sem eru mjög óljósar og erfitt að skilja, en það er til mjög einföld leið til þess að reikna út hvað er að gerast í sandinum og það hvers vegna útreikningar Siglingamálastofnunnar eru alrangir. Árið 1920 strandaði skúta í Landeyjasandi. Enn eru leifar af skútunni inni á sandinum og í vetur gerðu menn sér ferð þangað til þess að mæla vegalengdina niður í fjöru. Reyndist hún vera 430m, sem þýður að á 90 árum færist fjaran fram um ca. 4,5m á ári. Ekki er ég það klár að ég geti reiknað út hvað þarf mikinn sand til að þetta gerist, en augljóslega þarf ekki gos til og enn augljósara að nú, þegar höfn hefur verið byggð á þessum alversta stað, þá verður sandburður alltaf gríðarlegt vandamál á þessu svæð
 
Lokaorð:
 
Það fyrsta sem þarf að gera til þess að reyna að gera höfnina betri heldur en hún er, er að þeir hjá Siglingamálastofnun viðurkenni sín mistök, þá fyrst getum við haldið áfram. Annað atriði sem þarf að gera, það þarf að fara í þá þingmenn sem beittu sér fyrir því að þessi leið var farin (m.a. fyrrverandi samgönguráðherra, Kristján Möller) að alveg sama hvað þetta myndi kosta, þá yrði málið klárað. Það þarf að gera þessum ágætu þingmönnum grein fyrir því að til að byrja með, þá vantar okkur amk. 2-3 milljarða í viðbót til þess að lengja austari garðinn í hálfgerðum boga til þess að verja innsiglinguna fyrir austan og sunnan áttum og sandburði. Síðan, þegar reynsla verður komin á þetta, þá fyrst getum við tekið ákvörðun um hvernig næsta ferja á að vera, en ég tek það fram að ég er enn á þeirri skoðun að hún eigi að vera mun stærri heldur en núverandi ferja.

Viðhorfskönnun til samgangna og bæjarmála

2.Nóvember'18

Áhugavert efni - Hér getur þú skoðað viðhorfskönnun til samgangna og bæjarmála í Vestmannaeyjum sem Eyjar.net lét gera í október 2018.

Viðhorfskönnun til samgangna og bæjarmála

24.Desember'17

Áhugavert efni - Hér getur þú skoðað viðhorfskönnun til samgangna og bæjarmála í Vestmannaeyjum sem Eyjar.net lét gera í október 2017.

Má bjóða þér að auglýsa hér?

15.Janúar'18

Hér má auglýsa allt milli himins og jarðar! Sendu línu á auglysingar@eyjar.net og saman finnum við lausn sem hentar þér.

Allt fasteignir - Fasteignasalan Eldey

27.Október'17

Fasteignasalan Eldey Vestmannaeyjum. Sími: 861-8901. Arndís M. Kjartansdóttir löggiltur fasteigna-, fyrirtækja- og skipasali. Goðahrauni 1. disa@alltfasteignir.is / www.alltfasteignir.is